Wageningse studenten doen leefbaarheidsonderzoek in Zijtaart

Wageningse studenten doen leefbaarheidsonderzoek in Zijtaart

Negentig studenten van de opleiding landschapsarchitectuur en ruimtelijke planning aan de Wageningen Universiteit gaan van maandag 6 juni t/m vrijdag 10 juni in Meierijstad onderzoek doen om bij te dragen aan het ontwikkelen van een toekomstvisie voor het landelijk gebied. Dit onderzoek wordt uitgevoerd in opdracht van de Vereniging Kleine Kernen Noord-Brabant en de Dorpsraad Zijtaart.

Zijtaart is een klein dorp met een agrarisch karakter, waar het aangenaam en rustig wonen is, en wil dat graag behouden. Daarvoor onderhoudt de dorpsraad goede reguliere contacten met de gemeente. Basis voor het beleid voor een leefbaar Zijtaart is daarbij de “structuurvisie” die in 2004 in samenspraak met de dorpsraad door de gemeente is opgesteld. Deze visie echter, is anno 2022 verouderd.

Zijtaart wordt op de dag van vandaag geconfronteerd met meerdere nieuwe ontwikkelingen, kansen en bedreigingen. Daarom heeft de Dorpsraad besloten een nieuwe structuurvisie te ontwikkelen om de plannen van de nabije toekomst met een doordachte eigentijdse visie het hoofd te bieden.

De studenten nemen hier de eerste stappen voor door een week lang onderzoek te doen in verschillende plekken in Meierijstad op thema’s als landbouw, natuur en wonen. Centraal staat de vraag: hoe kan de leefbaarheid in de kleine kernen binnen de gemeente Meierijstad verbeterd kan worden gezien de lange termijn ontwikkelingen in het gebied?

Het onderzoek betreft een eerstejaars studie van de opleiding om studenten bekend te maken met het uitvoeren van ruimtelijk onderzoek. Zij nemen vragenlijsten af en interviewen bewoners en experts. De opleiding hoopt van harte op de medewerking van de bewoners. Er is een kennisgeving en uitnodiging uitgedaan naar diverse betrokken organisaties voor medewerking.

Bron: © Wageningen University 20 mei 2022 

 

Leefbaarheid Zijtaart

Voor Zijtaart, een kleine levendige kern van Meierijstad, heeft de toenmalige gemeente Veghel in 2004 een structuurvisie laten opstellen. De ontwikkeling van deze visie is door Strootman Landschapsarchitecten in goede samenwerking met de dorpsraad tot stand gekomen. Deze structuurvisie was voor de Dorpsraad van Zijtaart een houvast, om het gesprek tussen bevolking en gemeente te voeren.

Een deel ervan is inmiddels ingevuld; Zo heeft Zijtaart bijvoorbeeld in het voormalige klooster een mooi dorpshuis gekregen, en de school haar nieuwe riante nieuwe huisvesting. Het nieuw ingerichte dorpsplein heeft het nu 150-jarige dorpse karakter versterkt. Met de oudere woningen in de kern, die dit jaar 150 jaar bestaat , wordt verduurzaming nog wel een uitdaging. Maar nu 18 jaar later is structuurvisie verouderd, en wordt Zijtaart geconfronteerd met allerlei nieuwe ontwikkelingen, en ook bedreigingen. Daarom heeft de Dorpsraad onlangs besloten de gemeente Meierijstad te benaderen voor een nieuwe structuurvisie om de plannen van de nabije toekomst met een doordachte eigentijdse visie het hoofd te bieden. Daarvoor willen wij goed beslagen ten ijs komen, door eerst zelf een concept samen te stellen.

Zijtaart is een kleine dorp met een agrarisch karakter, waar het over het algemeen rustig wonen is, en wil dat graag behouden. Maar Zijtaart ligt ingesloten tussen de Zuid-Willemsvaart met een drukke N279 (Den Bosch – Helmond), en de oprukkende bedrijventerreinen van Veghel. Het landschappelijk open uitzicht van Zijtaart naar het zuiden dreigt doorkruist te worden door een aansluiting van de N279 naar de A50. Maar ook als die aansluiting er niet komt krijgt onze dorpskern te maken met het groeiend verkeersaanbod aan de zuidrand, met heel veel vrachtverkeer, dat die bedrijventerreinen op en afrijdt. Na een afwijzing onlangs, van de provinciale plannen met de N279, door de Raad van State, zal een structurele oplossing weer jaren vooruitgeschoven worden. Dat betekent dat het verkeersprobleem bij Zijtaart zal doorgroeien… met daarbij de aantasting van het woongenot, en alle veiligheidsrisico’s voor met name de schoolgaande jeugd. De mogelijke komst van windparken aan het natuurbosje De Bulten in het westen, en windmolens aan onze oostelijke horizon doen het landelijk karakter van Zijtaart ook al geen goed.

Zijtaart is een hechte gemeenschap met actieve mensen. Het telt - met plm. 1700 inwoners - maar liefst ruim 30 bloeiende verenigingen. Door de vergrijzing staan die verenigingen echter wel onder druk. Als verenigingen onvoldoende aanwas krijgen zullen zij op den duur de concurrentie met buiten-dorpse activiteiten, en dus hun bestaansrecht verliezen. De verenigingen vormen  wel de levensader van onze dorpsgemeenschap.

Belangrijke aspect in die vergrijzing is het gebrek aan woningen voor starters, en het gebrek aan doorstroommogelijkheden voor ouderen, die graag in Zijtaart willen blijven wonen. Er zijn van de gemeente wel bouwplannen voor plm 45 woningen, maar door ambtelijke procedures slepen die plannen al jaren voort. Zowel ouderen als jongeren kiezen nu ooit noodgedwongen domicilie in de grotere kernen.

Ook de krimpende voorzieningen zijn hier debet aan. Zijtaart heeft geen winkels meer, en de bereikbaarheid van de kern van Veghel is, met name voor ouderen, ronduit slecht: géén openbaar vervoer en een dagelijks verkeersinfarct op de weg naar Veghel. Het liefst zagen we, door middel van een fietsbrug, een korte verbinding komen van onze kern met Veghel Zuid, waarmee medische voorzieningen en een winkelcentrum met een fietsafstand van ca 10 minuten bereikbaar worden.

Al deze genoemde zaken zetten de leefbaarheid van Zijtaart onder druk.

Kort samengevat zullen de speerpunten in onze structuurvisie moeten zijn:

  • De aantasting van de Zijtaartse leefomgeving,
  • De vergrijzing van het dorp,
  • De krimp van voorzieningen

De dorpsraad wil graag met een gedegen visie bij de gemeente aankloppen. De dorpsraadleden kunnen daarbij hulp uit professionele hoek goed gebruiken, en het mogelijke aanbod van VKK Noord-Brabant om hier het project van de studenten van de Universiteit Wageningen op in te zetten komt voor ons dus als geroepen.

Bron: © Dorpsraad Zijtaart februari 2022

logo zijtaart.nl